Дунё мамлакатларига аҳоли ва уй-жой фондини рўйхатга олишни режалаштириш ва уни ўтказишда ёрдам кўрсатиш мақсадида БМТнинг Европа иқтисодий комиссияси,

Аҳолининг айрим тоифаларини рўйхатга олишнинг хусусиятлари:

- чақирув асосида ҳарбий хизматни ўтаётган ҳарбий хизматчилар, шунингдек, ёпиқ ҳудудларда шартнома бўйича ҳарбий хизматни ўтаётган ҳарбий хизматчилар ва уларнинг оила аъзолари Мудофаа вазирлиги ва бошқа қуролли кучларнинг ёпиқ ҳудудлари бўйича рўйхатдан ўтадилар. Ёпиқ ҳудудлардан ташқарида ўз шахсий уйида истиқомат қилиб, ҳарбий хизматни ўтаётганлар ва уларнинг оила аъзолари доимий яшаш жойи бўйича рўйхатдан ўтадилар;

- озодликдан маҳрум қилиш муассасаларидаги шахслар, жазони ўташ жойи бўйича рўйхатга олинади;

- мактаб интернатларида таълим оладиган ва фақат дам олиш кунлари уйларига қайтадиган ўқувчилар ота ёки онасининг доимий яшаш жойи бўйича рўйхатга олинади;

- рўйхатга олиш даврида шифохона, санатория ва шу каби бошқа ижтимоий ташкилотларда 1 йилдан ортиқ муддатдан буён даволанаётганлар ушбу ташкилотлар манзили бўйича рўйхатга олинади;

- доимий яшаш жойига эга бўлмаган шахслар (уйсизлар) рўйхатга олувчига ажратилган ҳудуд (манзил) бўйича рўйхатга олинади. Агар рўйхатга олувчилар ўз участкасида уйсизларга дуч келса, уларни 4-шакл бўйича рўйхатдан ўтказади ва ҳар бири учун 2-шаклни ҳам тўлдиради;

- Ўзбекистон Республикасининг чет элдаги дипломатик ваколатхоналари ва консуллик муассасалари, халқаро ташкилотлар қошидаги Ўзбекистон Республикаси ваколатхоналари ва миссиялари ходимлари бўлган фуқаролар ва уларнинг оила аъзолари, шунингдек, Ўзбекистон Республикаси Ташқи ишлар вазирлиги томонидан халқаро ҳукуматлараро ташкилотлардаги квоталанган лавозимларга юборилган фуқароларни рўйхатга олиш Ўзбекистон Республикаси Ташқи ишлар вазирлиги томонидан амалга оширилади.

 

Аҳолини рўйхатга олишни ўтказишнинг асосий усули аҳоли (респондентлар) ўртасида сўровўтказиш орқали саволномаларни тўлдириш ҳисобланали. Сўров аҳолини рўйхатга олиш жараёнларига вақтинча жалб этиладиган ходимлар томонидан амалга оширилади,Саволномалар рўйхатга олувчи ходимлар томонидан уйма-уй юрган ҳолда аҳолиреспондент) яшайдиган (вақтинча яшайдиган) ёки яшаши мумкин бўлган турар ёки нотурар жойларда ва респондентлар ўз хоҳишига асосан стационар участкаларга ташриф буюрган вақтда тўлдирилади. Саволномалар 5 та шаклдан иборат бўлиб, ушбу шаклларда турар жойнинг хусусиятлари ва унда яшовчилар рўйхати, шахсга оид саволнома, Ўзбекистон Республикасига вақтинча келган чет эл фуқаролари учун саволнома, аҳолининг айрим тоифаларига нисбатан шахсга доир маълумотларни йиғиш бўйича саволнома ҳамда вақтинча турган жойи бўйича Ўзбекистон Республикаси фуқаролари ва фуқаролиги бўлмаган шахслар учун назорат варақасидан иборат.

Саволномалар респондентнинг шахсга доир маълумотлари, уларнинг оғзаки жавоблари асосида, ҳеч қандай тасдиқловчи ҳужжат талаб этилмаган ҳолда рўйхатга олувчи томонидан тўлдирилади.Рўйхатга олувчи сўровни бошлашдан аввал респонденга ўз гувоҳномасини кўрсатиши ва  унинг бошқа турар жойи бор йўқлигини аниқлаштириб олиши лозим. Агарда респондентда бир нечта турар жой мавжуд бўлса, асосий турар жойи сифатида оила аъзолари билан бирга яшайдиган жойи ҳисобга олинади.

Жумладан, респондент доимий яшайдиган (доимий рўйхатдан ўтган) турар жойи бўлиб, аммо у оила аъзолари билан бошқа турар жойда ёки оила аъзоларининг бирига тегишли бошқа хонадонда яшайдиган бўлса, респондент тўғрисидаги шахсга доир маълумотлар оиласи билан яшайдиган жой бўйича тўлдирилади.

Агарда респондент иш жойи жойлашган аҳоли пунктидаги турар ёки нотурар жойда яшайдиган бўлиб, дам олиш кунлари оила аъзолари яшайдиган бошқа аҳоли пунктига бориб яшаса, ушбу респондент учун саволнома оила аъзолари яшайдиган жой бўйича тўлдирилади. Шунингдек, рўйхатга олиш жараёнида дала ҳовлисида яшаётган аҳоли учун саволномаларни тўлдириш доимий рўйхатда турган жойи бўйича амалга оширилади. Агарда доимий яшаш жойи дала ҳовли ҳисобланса, бундай ҳолларда дала ҳовли бўйича саволномалар тўлдирилиши мумкин.

 

Экология ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш соҳасидаги назорат бўйича Мингбулоқ туман инспекцияси ушбу орқали шуни маълум қиладиқи, Наманган вилояти Мингбулоқ тумани ҳудудида 1000 гектарлик табиий ёдгорлик сифатида эътироф этиладиган қум барҳанлари мавжуд. Ушбу қум барҳанлари мазкур ҳудудда эндемик ҳисобланган ўзининг ўсимлик дунёси объектлари юлғун, саксовул, тўронғил, қандим, черкез ва бошқа турдаги буталар ҳамда ҳайвонот дунёси объектларидан Ўзбекистон Республикаси “Қизил китоби”га киритилган ноёб ҳисобланган кулранг тусли бўз эчкемар ва бошқа ноёб турлари, чўл кирписи, агама думалоқ бошли калтакесак, қум илони, калтакесакларнинг бир нечта ноёб турлари, ёввойи қуён, қирғовул, тулки, ва бошқа каби бир нечта ёввойи ҳайвонот оламига бойлиги билан ажралиб туради.

Мазкур ҳудуддаги қум барҳанлари Наманган вилояти Мингбулоқ тумани “Истиқбол” ММТП ҳудудида 789 гектар, “Фарғона” ММТП ҳудудида 211 гектар, жами 1000 гектарли қум барҳанлари ер майдонлари халқ депутатлари Задарё район совети Президиумининг 1991 йил 12 декабр кунги 127/15-сонли қарорига мувофиқ табиий ёдгорлик сифатида эътироф этилган.

Ушбу қарор Мингбулоқ туман ҳокимлиги томонидан 2011 йил 6 феврал кунги “Наманган вилояти ўрмон ҳўжалиги тасарруфидаги ерларни бир қисмини туман ҳокимлиги захира ер фондига қайтариш тўғрисида”ги 61-сонли қарори билан Мингбулоқ тумани “Истиқбол” ММТП ҳудудидан 789 гектар, “Фарғона” ММТП ҳудудида 211 гектар, жами 1000 гектарли қум барҳанлари ер майдонлари Наманган вилоят ўрмон ҳўжалиги тасарруфидан олиниб, туман ҳокимлиги заҳирасига қайтарилган бўлиб, мазкур қарорга асосан Задарё район совети Президиумининг 1991 йил 12 декабр кунги 127/15-сонли қарори ўз кучини йўқотган деб ҳисобланган.

Бундан ташқари Мингбулоқ туман ҳокимлигининг 2017 йил 26 сентябрдаги “Ўзбекистон овчи ва балиқчилик спорт бирлашмаси Наманган вилояти бўлимига ер майдони ажратиб бериш тўғрисида”ги 1428-сонли қарорига асосан Наманган вилояти овчилик ва балиқчилик спорт бирлашмасига Мингбулоқ тумани “Истиқбол ММТП ҳудудидан жами бўлиб, 137.96 гектар, шундан 130.94 гектар ихота дарахтзорлари, 0.42 гектар дала йўллари ўрни, 6.6 гектар қишлоқ ҳўжалигида фойдаланилмайдиган бошқа ерларда эчкемар, кўрма илон, агама думалоқ бошли калтакесак ҳамда чўл кирписи, шунингдек ўсимлик дунёсидан юлғун, саксовул, тўронғил, қумларни учишдан сақловчи барча ўсимликлар аҳоли томонидан кесиб олинишларни олдини олиш, табиат дурдоналарини асраб авайлаш ва кўпайтириш мақсадида қўриқхона ташкил қилишга доимий равишда фойдаланиш ҳуқуқи билан ажратиб берилган.

Ҳозирги кунга келиб маскур қум барҳанларида ёввойи ҳолда яшовчи ҳайвонлардан Ўзбекистон Республикаси “Қизил китоби”га киритилган ноёб ҳисобланган кулранг тусли бўз эчкемар, чўл кирписи, агама думалоқ бошли калтакесаклар, қум илони, калтакесакларнинг бир нечта ноёб турлари, ёввойи қуён, қирғовул, тулки ва бошқа турлар ҳамда ўсимликлардан юлғун, саксавул, тўронғил, қандим, черкез ва бошқа турдаги буталар мавжуд ҳисобланади.

Туман инспекцияси ҳодимлари томонидан ўтказилган назорат рейд тадбирлари натижасига кўра бир нафар фуқарога нисбатан Ўзбекистон Республикаси “Қизил китоби”га киритилган ноёб ҳисобланган кулранг тусли бўз эчкемар инларини бузиб, ноқонуний равишда ов қилганлиги ҳолати аниқланиб, ҳуқуқбузарга нисбатан амалдаги қонунларда белгиланган тартибда чора кўрилган, ноқонуний ов маҳсулоти эса еркин ҳолда яшаши учун табиат қўйнига ҳолислар иштирокида қўйиб юборилган.

Ушбу ҳудуддаги ўсимлик ва ҳайвонот дунёси объектларини муҳофаза қилиш бўйича барча зарурий чора-тадбирлар кўрилган ҳамда мунтазам равишда назоратга олинган.

Дастлабки маълумотларга кўра, 2021 йилнинг 1 апрель ҳолатига Мингбулоқ туманининг доимий аҳоли сони 128,8 минг кишини ташкил этиб, йил бошига нисбатан 2,0 % га кўпайган.

Доимий аҳоли сони

(2021 йил 1 апрель ҳолатига, минг киши)

 

 

Жами аҳоли сони

Шу жумладан:

Жами аҳоли

сонидан:

эркаклар

аёллар

шаҳараҳолиси

қишлоқаҳолиси

Мингбулоқ тумани

128,8

65,4

63,4

44,8

84,0

Улуши, % да

100,0

50,8

49,2

34,8

65,2

 

Январь-март ойларида аҳолининг табиий ҳаракати

 

 

Киши

ҳар 1000 аҳолига, нисбатан % да

2020 йил январь-март ойларида

2021 йил январь-март ойларида

Ўсиш; камайиш

2020 йил апрель ҳолатига

2021 йил 1 апрель

ҳолатига

Туғилганлар

647

654

7

20,7

20,6

Вафот этганлар

125

128

3

4,0

4,0

Никоҳлар

192

193

1

х

х

Ажралишлар

26

26

-

х

х

2021 йилнинг январь-март ойларида аҳолининг миграция кўрсаткичлари(киши)

 

Келганлар

Кетганлар

Миграция салдоси

2020 йилянварь-март ойларида

2021 йил       январь-март ойларида

2020 йилянварь-март ойларида

2021 йил       январь-март ойларида

2020 йилянварь-март ойларида

2021 йил       январь-март ойларида

Мингбулоқ тумани

103

8

48

75

55

-67

Вилоятдаги улуши, % да

7,7

8,4

2,7

3,8

х

х